Gezegenevi e-Bülten Nisan.09

Merkür’ü Kaçırmayın

“Güneş sisteminin en hızlı gezegenini çıplak gözle görebilmek için en güzel fırsat”

Güneş sisteminin en iç gezegeni Merkür gözlenmesi en zor gezegendir. Sürekli Güneş’e yakın olduğundan Güneş doğmadan hemen önce veya Güneş battıktan hemen sonra görülebilir. Güneş çevresinde 88 günde dolandığından bir Dünya yılı yaklaşık 4 Merkür yılına denk gelir (Merkür yaşınızı merak ederseniz yaşınızı 4.15 ile çarpın). Bu hızla yer değiştiren ve Güneş’ten fazla uzaklaşmayan gezegeni görebilmek için en iyi koşullar Nisan ayının sonunda gerçekleşiyor. 26 Nisan akşamı Güneş battıktan sonra batı ufku üzerinde ince hilal şeklindeki Ay’ı arayın. Ay’ın hemen sol tarafında (Güneyinde) parlak Merkür’ü göreceksiniz. Hilal’in kıskaçları kış aylarının dikkat çekici yıldız kümesi Ülker’i gösteriyor olacak. Özellikle astronomi fotoğrafçılığı ile ilgilenenler için kaçırılmaması gereken bir fırsat.

Einstein Evimizde

Çekim Dalgaları Yardımıyla Karadelikleri Yakalayın

Albert Einstein gelmiş geçmiş en ünlü bilim adamı olmasını çekim kuvvetini açıklayan Genel Görelilik Kuramına borçludur. Einstein’a göre çekim kuvveti uzay ve zamanı bozan bir olgudur. Tıpkı bir çarşafın üzerine atılan ağır bir kütlenin çarşaf yüzeyini eğmesi gibi kütleye sahip bütün cisimler çevrelerindeki uzay ve zamanı eğerler. Einstein’ın kuramı uzun yıllardır çeşitli testlerle sınanıyor. Örneğin Güneş tutulması sırasında çevredeki yıldızların konumu ölçüldüğünde yıldızların Güneş diskine daha yakın çıktığı tespit ediliyor, bir diğer deyişle Güneş’in kütlesi çevresindeki uzayı kendine doğru eğdiğinden yıldız ışığı farklı yerde tespit ediliyor.

Genel Görelilik kuramının öngördüğü bir diğer olguda çekimsel dalgalardır. Patlayan yıldızlar (süpernovalar) veya çarpışan karadeliklerin uzayda yol alan eğrilmelere yol açtığı, düşünülüyor. Çekimsel dalgalar denen bu değişimleri tespit edebilmek için ABD’de LIGO ve Almanya’da GEO 600 laboratuarlarında hassas detektörler sürekli veri topluyor. LIGO’da her bir kolu 4km uzunluğunda olan L şeklinde iki tüpün uzunlukları lazerler, aynalar ve detektörlerden oluşan bir sistem ile sürekli olarak ölçülüyor. Eğer kolların uzunluğunda bir fark meydana gelir ve aynı değişim GEO 600’de de gözlenirse dış uzaydan gelen bir çekimsel dalganın buna neden olduğu kesinleşiyor.

Çekim dalgalarının tespitine sizde yardımcı olabilirsiniz. LIGO ve GEO 600’ün topladığı veri o kadar fazla ki akademi dışındaki bilgisayarların da veriyi incelemesi dalgaların tespitine gerçek katkıda bulunacak. Bilgisayarınıza yükleyeceğiniz bir yazılım sayesinde LIGO ve GEO 600 verilerini bilgisayarınıza indirip ekran koruyucu devreye girdiğinde işleyerek çekim dalgalarının tespit edilmesine yardımcı olabilirsiniz. Bilgisayarınız kullanılmadığı sırada çekim dalgalarını inceleyerek bir karadeliğin izini yakalayabilir. Geçmiş yıllarda Dünya dışı yaşam araştırmaları SETI için yapılan SETI@Home projesi ile aynı şekilde çalışan bu ortak olmak için aşağıdaki bağlantıyı kullanabilirsiniz.

Kaynaklar
http://www.einsteinathome.org
Yazılımı yüklemek için : http://einstein.phys.uwm.edu/

www : http://www.gezegenevi.com
Telefon : +9 0232 386 57 27 ( Dahili: 208 )
Faks : +9 0232 386 45 19
E-posta : ciglisube@ozelturkkoleji.com